دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا امروز در ژنو برگزار شد. در این دور، قرار است هیأت ایرانی پیشنهاداتی در خصوص پرونده هستهای ایران ارائه کند؛ پیشنهادهایی که بر پایه اصول مورد توافق در دور پیشین مذاکرات تدوین شده است.
به گزارش المیادین:
صحبت از نشانههای مثبت است و احتمال تمدید مذاکرات تا فردا وجود دارد.
در مذاکرات غیرمستقیم بین ایران و آمریکا، صحبت از احتمال دستیابی به توافق عدم تعرض مطرح شده است.
طرف آمریکایی تاکنون با رفع کامل تحریمها علیه ایران موافقت نکرده است.
طرف ایرانی در موضوع غنیسازی انعطافپذیری زیادی نشان میدهد.
عکسهای ماهوارهای که سهشنبه و چهارشنبه توسط Planet Labs PBC گرفته شده و توسط آسوشیتدپرس تجزیه و تحلیل شدهاند، نشان میدهند که کشتیهای آمریکایی که معمولاً در بحرین، محل استقرار ناوگان پنجم نیروی دریایی ایالات متحده، پهلو میگیرند، همگی در دریا هستند.
پیش از حمله ایران به پایگاه آمریکایی در قطر در روزهای پایانی جنگ در ژوئن گذشته، ناوگان پنجم نیز به همین ترتیب کشتیهای خود را برای محافظت در برابر حمله احتمالی در دریا پراکنده کرده بود.
لحظاتی پیش هیات جمهوری اسلامی ایران برای شرکت در مرحله دوم از دور سوم مذاکرات هستهای عازم محل گفتوگوها شد.
ساسان کریمی، معاون سابق معاون رئیس جمهور ایران در امور استراتژیک، میگوید ایران در مورد غنیسازی اورانیوم «تا حدودی نفوذ» دارد و تهران و واشنگتن در مورد نداشتن سلاح هستهای توسط ایران، زمینه مشترکی دارند.
او به الجزیره گفت: «ایران ممکن است برای مدتی نوعی توقف در غنیسازی اورانیوم با سطح بالا ارائه دهد تا اعتمادسازی کند و گامهای بیشتری بردارد. اما این کار رایگان نیست و در عوض باید امتیازات مختلفی، به ویژه در مورد لغو تحریمها، داشته باشد.»
کریمی در مورد برنامههای موشکی ایران گفت که این موارد نمیتوانند روی میز باشند، به ویژه در بحبوحه افزایش تسلیحات ایالات متحده در منطقه.
وی افزود: «مانند هر کشور عادی دیگری در جهان، [ایران] باید منابع کافی از گزینههای نظامی متعارف برای دفاع داشته باشد.»
خبرنگار اکسیوس مدعی شده است که گفتگوی رو در روی مقامات ایرانی و نمایندگان ترامپ، بخشی از روند مذاکرات امروز بوده است.
خبرگزاری سی ان ان به نقل از یک مقام امریکایی:
مذاکرهکنندگان آمریکایی در مذاکرات ژنو بر محدود کردن غنیسازی اورانیوم ایران اصرار داشتند.
هیئت آمریکایی به رهبری ویتکاف و کوشنر خواستار برچیدن تأسیسات اصلی هستهای در ایران شد.
هیئت آمریکایی تأکید کرد که هر توافقی برای توقف غنیسازی هستهای باید بهطور دائمی ادامه یابد.
هیئت آمریکایی بر نظارت بلندمدت بر برنامه هستهای ایران اصرار داشت.
یک مقام ارشد ایرانی در گفتگو با الجزیره عنوان کرد: پیشنهاد ما در مذاکرات ژنو اساساً بر رفع تحریمها و رسیدگی به نگرانیهای آمریکا متمرکز است.
پیشنهاد ما برای حلوفصل شامل مسیرهای فنی و عملی و دادههایی است که نشان میدهد ما قصد دستیابی به سلاح هستهای نداریم.
پیشنهاد ما تأکید میکند که غنیسازی اورانیوم حق حاکمیتی ماست و تعلیق موقت غنیسازی برای دورهای محدود را مطرح میکند.
پیشنهاد ما برای حلوفصل در ژنو هیچ ایدهای درباره سامانههای موشکی و برنامههای دفاعی ما دربر ندارد.
اصل «صفر کردن غنیسازی برای همیشه»، برچیدن تأسیسات هستهای و انتقال ذخایر اورانیوم کاملاً مردود است
فاکس نیوز به نقل از مقامات آمریکایی مدعی شد:
هر توافقی نیازمند آن است که ایران غنیسازی را متوقف کرده و تضمینهایی برای عدم احیای برنامه هستهای خود ارائه دهد
بقائی سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در گفتگو با رسانه های داخلی در ژنو گفت:
گفتوگوهای امروز خیلی جدی بود؛ امیدواریم شاهد تداوم گفتگوها با پیشنهادات قابل اجرا باشیم.
هر دو هیئت نیاز داشتند با پایتخت هایشان مشورت کنند
هیچکدام از گمانهزنیها که در رسانههای خارجی مطرح میشود؛ مورد تایید نیست
یک مقام ایرانی به رویترز گفت: اگر ایالات متحده به طور جدی مسائل هستهای و غیرهستهای را از هم جدا کند، دستیابی به یک توافق چارچوبی امکانپذیر است.
مذاکرات با ایالات متحده در ژنو فشرده و جدی بود و ایدههای جدیدی را مطرح کرد که نیاز به مشورت با تهران دارد. برخی شکافها همچنان باقی است.
آکسیوس، به نقل از منابع آگاه مدعی شد که دور سوم مذاکرات به دو صورت غیرمستقیم و مستقیم بین آمریکاییها و ایرانیها برگزار شد.
ایرانیها پیشنویس پیشنهادی که مدتها انتظار آن میرفت را در مورد توافق هستهای ارائه کردند.
وزیر امور خارجه عمان و مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در مذاکرات شرکت کردند.
امریکا از ایران خواسته است هر سه سایت هسته ای خود را نابود کند.
همچنین این درخواست مطرح شده که ایران اورانیوم غنی شده خود را به امریکا تحویل دهد.
در نهایت امریکا عنوان کرده است که لغو تحریم ها در ابتدا به صورت محدود خواهد بود.
شبکه خبری المیادین گزارش داد که مذاکرات غیرمستقیم میان واشنگتن و تهران طی ساعتهای آینده وارد مرحله پیشرفتهای خواهد شد.
جزئیاتی که مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در حال بررسی آنهاست، احتمالاً بخشی از پیشنویس توافق میان دو طرف خواهد بود.
وزیر خارجه عمان در توییتی نوشت: امروز در ژنو در حال تبادل ایدههای خلاقانه و مثبت بودهایم و اکنون مذاکرهکنندگان آمریکایی و ایرانی برای استراحت جلسه را متوقف کردهاند.
در ادامه روز مذاکرات را از سر خواهیم گرفت. امیدواریم پیشرفت بیشتری حاصل شود.
وقفهای برای مشورت هیاتهای مذاکرهکنندگان ترتیب داده شده و قرار است مذاکرات در نوبت عصر ادامه پیدا کند.
وزیر خارجه عمان:
ما امروز در ژنو در حال تبادل ایدههای خلاقانه و مثبت بودیم و اکنون مذاکرهکنندگان آمریکایی و ایرانی برای وقفهای کوتاه جلسه را متوقف کردهاند.
قرار است مذاکرات در ادامه امروز از سر گرفته شود. امیدواریم پیشرفت بیشتری حاصل شود.
نیویورک تایمز مدعی شد: انتظار میرود ایران پیشنهادی ارائه دهد که به حفظ سطحی از غنیسازی کمک کند و در عین حال به آقای ترامپ اجازه دهد اعلام پیروزی کند. چهار مقام ایرانی که مجاز به صحبت علنی نبودند، گفتهاند ایران تعلیق فعالیتهای هستهای و غنیسازی اورانیوم را برای مدت سه تا پنج سال پیشنهاد خواهد داد.
پس از آن، این کشور به یک کنسرسیوم هستهای منطقهای خواهد پیوست، در حالی که سطح بسیار پایینی از غنیسازی — حدود ۱٫۵ درصد — را برای تحقیقات پزشکی حفظ میکند.
همچنین ایران پیشنهاد خواهد داد ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا که هنوز در اختیار دارد را بهصورت مرحلهای رقیق کند و در عین حال اجازه دهد بازرسان آژانس اتمی سازمان ملل متحد بر تمام مراحل نظارت کرده و پایبندی به تعهدات را پایش کنند.
مایک هاکبی گفته است که ترامپ در مورد آنچه که برای توافق هستهای با ایران انتظار میرود، «بسیار بسیار واضح» صحبت کرده است.
«مسئله هستهای تنها بخشی از مشکل ایران است و موشکهای بالستیک هم باید مورد توجه قرار گیرد.
ایرانیها میدانند اگر میخواهند این مسئله را به صورت مسالمتآمیز حل کنند، چه باید بکنند.
به گزارش گاردین، حضور گروسی در مذاکرات ژنو به همراه میانجیگران عمانی قابل توجه است، زیرا گروسی از نظر قانونی اختیار دارد که اعلام کند آیا هرگونه دسترسی ارائه شده توسط ایران برای تأیید تعهداتش در مورد غنیسازی با نیازهای بازرسی مطابقت دارد یا خیر.
گزیده خبرها از شروع مذاکرات ایران و آمریکا به شرح زیر است:
-مذاکرات غیرمستقیم در ژنو آغاز شده است و عمان میانجی مذاکرات هستهای بین ایران و آمریکا است.
-البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، گفت که پس از دیدار با ویتکوف و کوشنر، «مذاکرهکنندگان آمریکایی گشودگی بیسابقهای نسبت به ایدهها و راهحلهای جدید و خلاقانه نشان دادند».
-روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، بار دیگر تأکید کرد که ترامپ به روشنی میگوید که دیپلماسی با ایران را ترجیح میدهد.
-ایران پیشنویس پیشنهادی را پیش از مذاکرات به عمان ارائه کرد که انتظار میرود «جدیت» ایالات متحده را بسنجد.
-در بحبوحه افزایش ترس از جنگ، عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، هشدار داد که «هیچ پیروزی برای هیچکس وجود نخواهد داشت - این یک جنگ ویرانگر خواهد بود».
-البوسعیدی پیش از مذاکرات با رئیس آژانس بینالمللی انرژی اتمی دیدار کرد.
-مذاکرات همچنان ادامه دارد.
به گزارش گاردین، تیم مذاکرهکننده ایرانی در پیشنهاداتی که ارائه داده به دنبال کاهش برگشتناپذیر تحریمها مانند آزادسازی داراییهای مسدود شده ایران در خارج از کشور خواهد بود.
دولت عمان پستی در شبکه X منتشر کرده است که شامل عکسی از وزیر امور خارجه خود، بدر البوسعیدی، در حال دیدار با فرستادگان آمریکا، استیو ویتکاف و جارد کوشنر در ژنو است.
در این پست آمده است که در طول این دیدار، البوسعیدی «پیشنهادات» ایران و «پاسخها و سوالات» آمریکا در مورد «عناصر اصلی برنامه هستهای ایران» و «تضمینهای لازم» برای دستیابی به توافق را بررسی کرده است.
در این متن به نقل از وزیر امور خارجه آمده است: «تلاشها به طور فشرده و با روحیهای سازنده در میان گشودگی بیسابقه مذاکرهکنندگان به ایدهها و راهحلهای جدید و خلاقانه ادامه دارد».
جمال عبدی، رئیس شورای ملی ایرانیان آمریکا، میگوید: اکنون مشخص شده است که دیدگاه ترامپ در مورد مذاکرات چیست.
ترامپ قماربازی است که روی یک بلوف بود، دو برابر و سه برابر شرط بسته است. قرار نبود ایالات متحده را به یک جنگ بیپایان با ایران وارد کند.
هر دو طرف علاقه زیادی به یافتن راهی برای دستیابی به توافق دارند و که به نظر نمیرسد گزینه نظامی ایالات متحده خیلی فکر شده باشد.
آلن ایر، عضو موسسه خاورمیانه و عضو سابق تیم آمریکایی در مذاکرات هستهای سال ۲۰۱۵: پیامهای عمومی واشنگتن ممکن است بیشتر مخاطبان داخلی را هدف قرار دهد تا مذاکرهکنندگان را. هر دو طرف از قبل خطوط قرمز یکدیگر را درک میکنند.
لارنس نورمن: ما این ایده را که ایران در حال انجام اقداماتی برای آماده شدن مجدد غنیسازی است را رد نمیکنیم. فقط آنچه که حقیقت دارد را بیان میکنیم. آنها همانطور که وزیر خارجه مارکو روبیو تأیید کرد غنیسازی نمیکنند و برنامه آنها از ماه ژوئن (زمان حمله اسرائیل) پیشرفت قابل توجهی نداشته است.
ایرنا نوشت: سیگنالهای انعطاف مذاکراتی ایران، باید با دریافت درستی از سوی آمریکا روبرو شود تا این دور از مذاکرات با موفقیت به نتیجه رسد؛ موفقیتی که تبدیل آن به شکست میتواند آغازگر درگیری تازه بوده و شرایط را به سوی ابهامی خطرناک پیش ببرد.
گزارشهایی دریافت کردهایم مبنی بر اینکه کاروانی که گمان میرود حامل مذاکرهکنندگان ایرانی باشد، برای مذاکرات غیرمستقیم هستهای با هیئت آمریکایی به محل اقامت عمان در ژنو رسیده است.
گروه بینالمللی بحران (ICG) میگوید که هنوز مشخص نیست که ترامپ چقدر برای درگیری پرهزینه و آشفتهای که میتوان با ایران به انفجار منجر شود، اشتیاق دارد.
این گروه در یک سند سیاسی پیش از مذاکرات ژنو اعلام کرد: «این دقیقاً همان چیزی است که اگر مذاکرهکنندگان به سرعت راهی برای رسیدن به توافق پیدا نکنند، ممکن است رخ دهد.»
گروه بینالمللی بحران همچنین گفت که اگرچه «به نظر میرسد روند اوضاع به سمت رویارویی است»، اما اگر هر دو طرف به مصالحهای برسند که میتواند منجر به موافقت ایران با توقف غنیسازی اورانیوم در ازای لغو برخی تحریمها شود، مسیر دیپلماتیک همچنان باز است.
در این گزارش آمده است: «چنین توافقی میتواند با اقدامات غیرهستهای، مانند محدودیت برد موشکهای ایران و انتقال آنها به سایر بازیگران دولتی یا غیردولتی، و همچنین تفاهم عدم تجاوز بین طرفین، تکمیل شود.»
«چنین توافقی وضع موجود را از برخی جهات تثبیت میکند و از برخی دیگر، زمینههای جدیدی را ایجاد میکند. این عناصر در کنار هم میتوانند آنچه را که طرفین برای عقبنشینی از لبه پرتگاه نیاز دارند، فراهم کنند.»
هیئت آمریکایی برای مذاکره غیرمستقیم با هیئت ایرانی به محل برگزاری مذاکرات رسیده است.
بقایی: تناقض گویی مقامات آمریکایی، بخشی از روند یکساله با آنها بوده است.
آمریکایی ها به جای سطح رسانه، حرف هایشان را در محل مذاکرات مطرح کنند.
ما با جدیت برای مذاکرات حاضر شده ایم.
موضوع مذاکرات بر محور مسائل هسته ای است.
آمادگی را داریم تا گفتگوها را تا هر زمانی که لازم باشد ادامه دهیم.
احتمالا گروسی هم به گفتگوها بپیوندد.
موضوع اصلی پیشنهادات ایران بر محور مذاکرات هسته ای بوده است.
لوسیانو زاکارا، تحلیلگر سیاست ایران و خلیج فارس، میگوید تنها کسی که میداند جنگی در خواهد گرفت یا نه، خود ترامپ است.
با این حال، او خاطرنشان کرد که به نظر میرسد رئیس جمهور آمریکا «هیچ ایدهی روشنی» ندارد و با فشار «از سوی بسیاری از طرفها» روبرو است.
«یکی از آنها اسرائیل است که میگوید: «نه، ما باید کاری را که در ماه ژوئن شروع کردیم، تمام کنیم»، در حالی که برخی دیگر میگویند: «آنچه میخواهیم، از قبل انجام شده است. اگر ما غنیسازی صفر میخواهیم، یا اگر غنیسازی بسیار کم میخواهیم، یا اگر میخواهیم برنامه هستهای را به مدت 20 سال به تأخیر بیندازیم، قبلاً به آن دست یافتهایم زیرا قرار است این اتفاق افتاده باشد.»
زاکارا گفت: «مشکل این است که دیگران چیزهای متفاوتی میخواهند، و ترامپ، به گمان من، در دام شیوهی سیاستورزی خود گرفتار شده است.»
مائو نینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین گفت: چین «از نزدیک تحولات ایران را دنبال میکند».
مائو در پاسخ به این سوال که آیا چین در حمایت از ایران «در برابر هرگونه تجاوز آمریکا» به روسیه خواهد پیوست، گفت: «چین طرفدار حل مسائل از طریق کانالهای سیاسی و دیپلماتیک است و با استفاده از تهدید یا زور در امور بینالمللی مخالف است.»
مائو گفت: «ما امیدواریم که همه طرفها... خویشتنداری کنند و اختلافات را از طریق گفتگو حل کنند.» وی افزود که چین «آماده است تا به ایفای نقش سازنده خود به عنوان یک کشور بزرگ مسئول ادامه دهد.»
عمان تأیید کرده است که «دیدگاهها و پیشنهادهایی» از مقامات ایرانی در مورد مذاکرات جاری با ایالات متحده دریافت کرده است.
در بیانیهای که در خبرگزاری دولتی عمان منتشر شد، آمده است که بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، این اطلاعات را در دیدار با عراقچی دریافت کرده است.
طبق این بیانیه، البوسعیدی «قرار است امروز صبح با تیم مذاکرهکننده آمریکایی دیدار کند تا دیدگاه ایران را منتقل کند و در عوض به ایدهها و پیشنهادهای طرف آمریکایی گوش دهد.»
اگر مذاکرات امروز شکست بخورد عدم قطعیتی در خصوص زمان هرگونه حمله احتمالی وجود خواهد داشت.
فهرستی از تقریبا همه احتمالات درباره نتیجه انتخابات امروز روی میز است. سایه سهمگین تنش نظامی کماکان پابرجاست اما شاید در هیچ دوری از این مذاکرات، تا این اندازه انتظار نتیجهبخشی وجود نداشته است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، با اشاره به افزایش نگرانیها از درگیری بین ایالات متحده و ایران گفته است: «هیچ پیروزی برای هیچکس نخواهد بود - این یک جنگ ویرانگر خواهد بود.»
به گزارش فرارو به نقل از الجزیره، او گفت: «از آنجایی که پایگاههای آمریکاییها در نقاط مختلف منطقه پراکنده شدهاند، متأسفانه شاید کل منطقه درگیر شود، بنابراین این یک سناریوی بسیار وحشتناک است.»
عراقچی این مذاکرات را «فرصتی تاریخی» خوانده و افزوده است که دستیابی به توافق «در دسترس» است.
عراقچی در بیانیهای که وزارت امور خارجه پس از دیدار با همتای عمانی خود منتشر کرد، گفت موفقیت مذاکرات آمریکا به «جدیت طرف مقابل و اجتناب از رفتارها و مواضع متناقض» بستگی دارد.
مذاکرات فقط محدود به برنامه هستهای نیست و موضوعات دیگهای هم باید بررسی بشه.
ایران پیشنهادی را به طرف آمریکایی ارائه داده که آزمونی عملی برای سنجش جدیت آمریکا است.
سیگنالهای انعطاف مذاکراتی ایران، باید با دریافت درستی از سوی آمریکا روبرو شود تا این دور از مذاکرات با موفقیت به نتیجه رسد؛ موفقیتی که تبدیل آن به شکست میتواند آغازگر درگیری تازه بوده و شرایط را به سوی ابهامی خطرناک پیش ببرد.
تهران در حال بررسی ارائه یک بسته تجاری به آمریکا برای جلوگیری از جنگ است. ایران امکان جذب سرمایهگذاری شرکتهای آمریکایی در بخشهای معدن و انرژی را بررسی میکند.
خبرنگار الجزیره اعلام کرد که به نظر می رسد دوطرف بر سر مسائل اصلی اختلاف نظر زیادی دارند. این اختلاف نظرها بر سر غنیسازی اورانیوم علاوه بر مسائل غیرهسته ای نظیر موشکهای بالستیک، کمکهای خارجی، تواناییهای دفاعی و فعالیتهای منطقهای ایران است.
هواپیمای استیو ویتکاف، فرستاده ویژه رئیس جمهور ایالات متحده وارد ژنو شد.
